Niecały rok po zakończeniu II wojny światowej, w 155-ą rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja doszło w wielu miastach Polski do poważnych wydarzeń. Miejscami przerodziły się one w ostre starcia. Przeciwko spontanicznie manifestującym w dniu święta narodowego, użyto broni. Polała się krew. Pochody zostały rozpędzone, wielu ich uczestników aresztowano.

Przedstawiony w tej pracy opis wydarzeń 3 Maja 1946 roku kładzie zasadniczy akcent na ich rozmiary i znaczenie, na podłoże i późniejsze ich konsekwencje.